Rolnik często ocenia sezon po wielkości zbioru, lecz jego wynik jest konsekwencją wydarzeń sprzed wielu miesięcy. Plon nie powstaje w dniu żniw — zaczyna się w momencie przygotowania pola. Każda decyzja podjęta na początku sezonu kumuluje się w końcowym efekcie.
Potencjał genetyczny a warunki środowiska
Odmiana rośliny ma określoną zdolność produkcyjną, lecz realizuje ją tylko w odpowiednich warunkach. Jeśli na starcie zabraknie przestrzeni lub zasobów, potencjał pozostaje niewykorzystany. Ograniczenie w pierwszych tygodniach jest nieodwracalne.
Rozwój systemu korzeniowego
Korzeń decyduje o odporności na suszę i pobieraniu składników. Jeżeli od początku ma dostęp do przestrzeni, rozwija się głęboko. W przeciwnym razie pozostaje powierzchniowy. Struktura korzeni powstaje raz i determinuje cały sezon.
Jednorodność łanu
Równomierne rośliny dojrzewają jednocześnie i efektywnie wykorzystują światło. Gdy łan jest zróżnicowany, silniejsze osobniki zacieniają słabsze. Powstaje konkurencja wewnętrzna. Plon to suma współpracy roślin, a nie ich indywidualnych możliwości.
Reakcja na stresy pogodowe
Roślina dobrze rozwinięta od początku lepiej znosi suszę i chłody. Słaba reaguje gwałtownie. Dlatego warunki startowe decydują o odporności na wydarzenia przyszłe.
Myślenie sezonowe a systemowe
Skuteczna produkcja roślinna polega na planowaniu całego cyklu. Każdy etap wynika z poprzedniego. Plon jest procesem, nie wydarzeniem.